amber-polishedÜLKEMİZDE YARI KIYMETLİ TAŞ İŞLEME SANATI NE DURUMDADIR?

…Türkiye’de 3000 çeşit taşı bulmak mümkündür.

- Ülkemiz yarı  kıymetli taş potansiyeli  bakımından önemli rezervlere sahiptir. Ancak bugüne kadar gerekli ilgi gösterilmemiştir.

- Ekonomik değerinin hesaplanamaması sonucu yarı kıymetli taş işleme sanatı, ülkemizde gerektiği gibi gelişmemiştir.

- Yarı kıymetli taş doğal kaynaklarımızdan, şimdiye kadar biz değil, yabancı ülkelerden gelen taşçılar, çeşitli yollarla yurt dışına kaçırarak yararlanmışlardır.

1- KUVARS GRUBU

-  Genellikle renksiz, saydam kristaller halinde bazen de değişik renk ve şekillerde bulunabilir.

Renklere göre ayrı ayrı isimler alır. Örneğin siyah renkli olana dumanlı kuvars, sarı renkli olana sitrin (yalancı topaz), pembe renkli olanlara (rozen) kuvars, saydam olanlara necef taşı veya dağ kristali vb. isimler verilir.

Kuvars grubunun parlak ve renkli türleri, süs eşyası, yüzük, kolye, iğne yapımında kullanılır.

Doğal olarak bulundukları yöreler Bursa ve Balıkesir civarıdır.

2- KALSEDUAN GRUBU (MEKKE TAŞI – DÖVEN TAŞI)

-  Kristalleri çok küçük olup gözle görülmez.

-  Rengi genellikle gri, açık mavimsi, parlaklığı mum gibidir.

-  Renklerine göre isim alırlar. Kırmızı olanına kornelin, koyu yeşil olanına plazma, gök mavisi olana Mekke taşı denir.

-  Karadeniz kıyıları, Ankara, Sivas ve Eskişehir civarında çeşitli türlerine rastlanır.
3- OPAL GRUBU

- Şekilsiz,  beyaz,  gri, sarı, yeşil,  mor ve kırmızı  renklerde bulunur.

- En çok bilineni ateş opal (Kırmızı Opal) kırmızı ve saydam olan türüdür.

- Yüzük taşı, kolye, kutu, tespih ağızlık yapımında kullanılır.

- Kütahya’nın Simav ilçesi ile Gediz ilçesi arasında bulunur. Bu taşlar Avrupa’da Simav taşı olarak anılır.
akik(agat)4- AKİK (AGAT) GRUBU

- Çeşitli şekil ve renklerde bulunur. Renklere göre ayrı ayrı isimler alır.

- Süs eşyası yapımında kullanılır.

- Karadeniz sıradağlarını oluşturan volkanik taşların içinde ve Ankara civarında bulunur.

 

obsidyen5- OPSİDİYEN  GRUBU

-  Sert, siyah, yeşil, gri, mor renkli saf doğal camdır.

- Van civarında Süphan, Nemrut Volkanları civarında, Niğde ve Nevşehir yörelerinde bulunur.

 

6- JASPER

-  Siyah, sarı, mor, kahverengi olanları vardır.

-  Kütahya Afyon civarında bulunur.

YARI  KIYMETLİ SÜS TAŞLARININ İŞLEME TEKNİĞİ

-  Bu taşlar çok sert olduklarından işlemeleri elmas aletlerle olmaktadır.

- Elmas kesici ile rengini ve desenini en iyi gösterecek biçimde kesilen taşlara “yansıtıcı disk”lerde şekil verilmektedir.

- İşleme daha çok Fransızca baş anlamına gelen “Kobasan” biçiminde olmaktadır.

- Bunun yanında güzel desenli taşlar, sadece kesilerek plaka şeklinde  parlatıldığı  gibi,  tespih  boncuğu  şeklinde  de  işleme yapılmaktadır.
– Muntazam olmayan taş parçaları da tambur makinesinde işlenip  parlatılarak  çeşitli  kolye,  küpe  ve  yüzük  tespih  taşı yapılmaktadır.

- Bu kıymetli taşların işlenmesinde en büyük problem delme zorluğudur.

- İstenilen incelikte delici elmas uç ülkemizde bulunmamaktadır.

-  Ülkemizde yarı kıymetli süs taşları konusundaki sanat ve sanayi, yeterli önem verilmediği için gelişmemiştir.

- Bunun  nedenlerinden  birisi  de  Uzakdoğu  ülkelerinden memleketimize giren suni ve sentetik taşlardır.

???????????YARI  KIYMETLİ TAŞLARIN GELİŞTİRİLMESİ  NEDEN GEREKLİDİR:

- Kırsal alanda yaşayan ve geliri sınırlı aile çocukları için gelir kaynağı sağlanmış olur.

- Aynı zamanda yörelerinin iç ve dış turizm açısından tanıtımını yapmış olurlar.

- Doğal kaynaklarımızı değerlendirmiş ve ekonomiye aktif olarak katkıda bulunmuş oluruz.

- Dışarıya kaçırılan milli servetin, gidişini engellemiş oluruz.

- Uzakdoğu’dan ülkemize giren suni ve sentetik taş girişini engelleyerek ekonominin korunması sağlanır.

YARI  KIYMETLİ TAŞLARIN  İŞLENMESİNDE KARŞILAŞILAN  PROBLEMLER VE ÇÖZÜM YOLLARI NELEDİR?

- Ülkemizde yarı kıymetli taşların, doğadan temininde zorluklar çekilmektedir.

- Detaylı araştırma yapılmadığı için, taşların bulunduğu yöreler hakkında gerekli bilgiler yoktur.

- Yarı kıymetli taş ocağı işletmeleri yoktur.

-  Taş işleyen atölyeler azdır.

- Taş işlenmesinde  kullanılan  makine,  alet  ve  teçhizat yurdumuzda üretilmemektedir. Bunların ithalinde bazı  kolaylıklar sağlanması, daha verimli çalışmalar için gereklidir.

 

- Tarım ve Köy işleri Bakanlığı Teşkilatlanma ve Destekleme Genel Müdürlüğüne bağlı olarak çalışmakta olan Bilecik El sanatları Eğitim  Merkezi,  yarı  kıymetli taş işleme sanatının geliştirilmesi konusunda eğitim yapmaktadır. Her yıl 10 öğrenci bu konuda tatbiki eğitim görmektedir. Ancak bu çok yetersizdir.

bende bu konuda elimden geldiği kadar bu forumda sizlere destek vermeye devam edeceğim..

 

Comments are closed.

 
Designed by Losmedia Interactive Media Agency
    info@mineralagat.com
    +90 222 230 75 18